Samen microfinancieren
en microverzekeren in het Zuiden
en microverzekeren in het Zuiden
Wie bij hackers denkt aan donkere, bedompte kamertjes met rondslingerende fastfoodverpakkingen en malafide figuren vergroeid met hun computerscherm: think again!
KBC-er Linde Nouwen is een frisse verschijning, met een open blik en dito geest en jawel, zij brengt haar dagen door met hacken. Meer zelfs: KBC betaalt haar daarvoor! En BRS vond in haar precies het profiel dat ze zochten voor een opdracht rond cybersecurity. Samen met Nicolas en Walter, twee IT-collega’s, en nog enkele andere BRS-vrijwilligers vertrok Linde in oktober 2025 naar de Filipijnen.
“Ik maak deel uit van een team ethische hackers van KBC. Vóór de bank nieuwe software lanceert, zoeken wij intensief naar kwetsbare punten. Waar nodig wordt bijgestuurd zodat hackers met minder goeie bedoelingen geen kans krijgen om geld of informatie te stelen. Veiligheid en vertrouwen zijn ontzettend belangrijk voor een bank.
En hetzelfde geldt voor microfinancieringsinstellingen (MFI’s). Cybersecurity is een belangrijk thema voor de partners van BRS. Concreet kwam vanuit twee Filipijnse MFI’s de vraag om hun IT-medewerkers op te leiden in ethisch hacken. Zo kwam BRS bij mij terecht.
Ik heb geen seconde getwijfeld. Ik houd van lesgeven. Naast mijn werk bij KBC geef ik in twee hogescholen cursussen rond cybersecurity en beveiliging van applicaties. Dus ik was meteen in voor een start to hackcursus voor de IT-ers van deze MFI’s: K-Coop in Manila, gericht op de allerarmsten in de stad, en GSAC, gefocust op boeren op het platteland.
We ondervonden snel dat de context waarin deze instellingen werken heel anders is dan bij KBC.
In België starten we vanuit een goed beveiligd systeem en van daaruit werken we verder. We sturen bv. phishing mails naar het personeel om hen bewust te maken van de gevaren daarvan. Een oefening die we niet zomaar konden hernemen in de Filipijnen. Niet elke organisatie beschikt over een centraal mailsysteem. Vaak werken medewerkers los van elkaar op hun eigen computer. Met een persoonlijk e-mailadres en zonder overkoepelend veiligheidssysteem.
Klanten gaven ook aan dat ze de app van hun MFI niet kunnen gebruiken omdat hun telefoon te oud is en de nieuwe software niet aankan. De vraag is of het dan zin heeft om te investeren in de laatste security snufjes. Die maken je app weliswaar veiliger, maar ook onbruikbaar voor je klanten.
Daarbij komt dat het niet vanzelfsprekend is om op het platteland goed opgeleide medewerkers te vinden. Ze zijn er wel, maar na hun studies trekken jonge Filipijnen liever naar de stad.
Al deze elementen maakten duidelijk dat ethisch hacken om hun apps te beveiligen in hun context niet perse de hoogste prioriteit heeft. En dat er al heel wat winst te boeken valt door hun infrastructuur aan te pakken.
Daarmee beantwoordden we niet aan hun oorspronkelijke vraag, maar ze stonden heel erg open voor deze feedback. We hebben met hen besproken wat wel zinvol is en de inhoud van onze workshop bijgestuurd.
Het ethisch hacken werd niet helemaal geschrapt. Om hen hiervoor warm te maken, hebben we samen een oefening gedaan. En ik heb hen getoond welke tools online beschikbaar zijn. Voorlopig kunnen ze zich prima behelpen met automatische scanners, programma’s die je systeem doorlopen en de meer voor de hand liggende kwetsbaarheden eruit halen.
Het enthousiasme van de deelnemers aan deze workshop was heel aanstekelijk. Dat maakte deze opdracht echt leuk. Ze zijn zo gedreven en gemotiveerd. Ze willen mensen echt vooruit helpen, hun gemeenschap steunen. Ze doen hun werk uit idealisme, niet gewoon voor het loon.
Die gedrevenheid voelden we ook bij de klanten. In Manila bezochten we een spaargroep die hoofdzakelijk uit vrouwen bestaat. Eén van hen werd gevierd omdat zij de beste spaarder was van die week. Heel trots bracht zij haar spaargeld in. Zeven euro. Ik moest toch even slikken. Voor ons lijkt het niets, IS het niets, maar voor hen is dat echt veel geld. Dat raakte me.
Je hoort soms zeggen dat mensen arm zijn omdat ze hun geld niet goed beheren. Dat is duidelijk niet waar. Want met het weinige dat ze hebben - nauwelijks genoeg om eten te kopen - slagen ze er toch in elke week iets opzij te zetten. Dat vond ik bijzonder knap.
Zelf zijn de leden van de coöperatie heel bescheiden over wat ze realiseren. Bij GSAC bezochten we twee broers die samen een boerderij runnen, een ecofarm, waar hergebruik centraal staat. En ze richten zich als één van de eersten in de regio ook op agrotoerisme. Ze hebben hun bedrijf helemaal zelf opgebouwd. Letterlijk alles zelf geconstrueerd. “Niet helemààl zelf”, corrigeerden ze ons. “Sommige balken waren te zwaar om met twee te tillen, die moesten we met vier dragen.”
Vóór mijn bezoek aan de Filipijnen kon ik me niet echt een voorstelling maken van de praktijk van microfinanciering. Nu begrijp ik dat deze coöperaties een grote impact hebben op de samenleving.
En het is mooi als je hen kan helpen om verder te groeien. Ik hoop dat mijn bijdrage iets kon betekenen voor hen. Ik ben alvast heel blij dat ik de kans kreeg om dit te doen. Om dit nù al te mogen doen, op mijn 25. Daarmee ben ik blijkbaar de jongste KBC-er die als vrijwilliger voor BRS aan de slag gaat. Ik prijs mezelf heel gelukkig!
